(DNX). Theo phân tích của Trung tâm phân tích đầu tư Công ty Chứng khoán SSI – SSI Research, tuần cuối tháng 7 đã ghi nhận những số liệu cho thấy thanh khoản hệ thống ngân hàng bắt đầu dôi dư nhiều hơn so với những tháng trước do cầu tín dụng giảm vì ảnh hưởng của dịch bệnh.

Cụ thể, trong tuần gần nhất, Ngân hàng Nhà nước không phát sinh giao dịch mới trên thị trường mở, tuy nhiên các hợp đồng bán ngoại tệ kỳ hạn tiếp tục được thực hiện giúp nguồn cung VNĐ được cải thiện.

Cùng với cầu tín dụng giảm sút khi nhiều trung tâm kinh tế lớn của các nước thắt chặt các biện pháp giãn cách xã hội để phòng chống dịch Covid-19, sau nhiều tháng đi ngang lãi suất trên thị trường liên ngân hàng ghi nhận mức giảm mạnh 0,48-0,52 điểm % ở các kỳ hạn ngắn.

Hình minh họa.

Kết thúc tuần vừa qua, lãi suất cho vay liên ngân hàng đóng cửa ở mức 0,97%/năm cho kỳ hạn qua đêm và 1,18%/năm cho kỳ hạn 1 tuần. Trong khi những tuần trước đó, mặt bằng lãi suất liên ngân hàng hầu như đi ngang ở vùng trên 1%/năm đến 1,21%/năm cho kỳ hạn qua đêm.

Trước đó, các chuyên gia tài chính cũng đã đưa ra nhận định trong bối cảnh lãi suất huy động liên tiếp được điều chỉnh giảm thì thanh khoản dư thừa có thể do hệ quả của việc gia tăng cung tiền trong thời gian qua và khả năng chuyển hóa từ nguồn vốn sang các tài sản sinh lời của ngân hàng có dấu hiệu suy giảm.

Cho vay khách hàng luôn chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cơ cấu tài sản của ngân hàng thương mại. Nhu cầu tín dụng của doanh nghiệp và người dân có xu hướng tăng khi Ngân hàng Nhà nước Việt Nam thực hiện các đợt giảm lãi suất trong năm 2020. Tăng trưởng tín dụng của nền kinh tế tính đến thời điểm 21/6/2021 đạt 5,47% so với cuối năm 2020.

Theo các chuyên gia, tăng trưởng tín dụng chậm có thể do hai nguyên nhân chính: Một là nhu cầu đi vay trong nền kinh tế suy giảm do tác động từ dịch Covid-19. Dịch bệnh làm suy giảm tăng trưởng tại hầu hết quốc gia trên thế giới, khiến cầu tiêu dùng và sản xuất sụt giảm, gián đoạn chuỗi cung ứng và dòng thương mại toàn cầu. Hai là ngân hàng thận trọng trong cấp mới tín dụng. Hiện tại, các chương trình cho vay ưu đãi đều sử dụng hoàn toàn vốn của ngân hàng, không có vốn ngân sách. Vì vậy, những lo ngại tác động từ dịch bệnh lên hoạt động tiêu dùng, sản xuất sẽ thổi bùng nợ xấu nếu ngân hàng nới lỏng các điều kiện cấp tín dụng.

Đến nửa năm nay, dù trạng thái dư thừa thanh khoản này đã giảm bớt do lãi suất tiền gửi duy trì ở mức thấp khiến tăng trưởng huy động thấp hơn tăng trưởng tín dụng. Tuy nhiên, số liệu tính toán cho biết mức chênh lệch giữa huy động và cho vay trong nửa đầu năm nay chỉ giảm khoảng 100.000 tỷ đồng so với đỉnh điểm dư thừa năm ngoái.

Theo Zing đưa tin, việc NHNN mua ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng lên tới 7 tỷ USD hồi quý I cũng sẽ khiến hệ thống ngân hàng được bơm khoảng 150.000 tỷ tiền đồng trong tháng 7 và tháng 8 này khi các khoản mua đến ngày đáo hạn. Điều này dự báo thanh khoản hệ thống ngân hàng sẽ duy trì trạng thái dôi dư nhiều hơn, dẫn tới mặt bằng lãi suất huy động tiếp tục thấp đến hết năm.

Các chuyên gia tại ACBS cho rằng dù lãi suất qua đêm trên thị trường liên ngân hàng đã tăng 1 điểm % từ mức gần 0%/năm của năm ngoái, nhưng đây vẫn là vùng thấp hơn nhiều so với các năm trước. Trong khi đó, lợi suất trái phiếu Chính phủ cũng đang duy trì ở mức thấp từ đầu năm. Điều này cho thấy lượng tiền dồi dào vẫn nằm trong hệ thống ngân hàng.

Ngọc An (T/h)