(DNX). Các nhà nghiên cứu đã tạo ra bản đồ bằng cách lấy một mẫu hiển vi từ thùy thái dương của vỏ não người. Mẫu mô này được phủ bằng nhựa thông, sau đó cắt thành 5.300 lát, mỗi lát dày khoảng 30 nanomet.

Các nhà khoa học đã tạo ra một kính hiển vi điện tử có thể quan sát mẫu khoảng 4 nanomet để quét mẫu mô, tạo ra 225 triệu hình ảnh hai chiều được ghép lại với nhau để hiển thị một khối lượng 3D duy nhất.

Bản đồ cho thấy có tới 4.000 sợi trục (còn gọi là axon, là sợi thần kinh đơn dài) kết nối với một tế bào thần kinh duy nhất - tế bào cơ bản nhất trong hệ thần kinh của chúng ta, chịu trách nhiệm tiếp nhận đầu vào cảm giác.

Ảnh: Google

Mặc dù bản đồ chỉ hiển thị chi tiết về 1 milimet khối của bộ não con người, đây là mẫu mô não lớn nhất được chụp ảnh và tái tạo một cách chi tiết như vậy đối với bất kỳ loài nào.

Nó bao gồm hàng chục nghìn tế bào thần kinh được tái tạo, hàng triệu mảnh vỡ tế bào thần kinh, 130 triệu khớp thần kinh và cấu trúc dưới tế bào - bao gồm sợi trục, lông mao, đuôi gai và myelin.

Google cho biết mục tiêu chính của dự án là tạo ra một phương pháp mới để nghiên cứu não người, đồng thời cải thiện công nghệ cơ bản được sử dụng để lập bản đồ hệ thần kinh của một sinh vật.

Trước đó, vào năm 2013, một nhóm các nhà nghiên cứu từ Đức và Canada đã thực hiện dự án xây dựng mô hình bộ não 3D trên não hiến tặng của một phụ nữ 65 tuổi. Não được nhúng vào chất paraffin, sau đó sử dụng một chiếc máy thái lát đặc biệt gọi là thiết bị vi phẫu. Mỗi lát cắt chỉ dày 10 micron nhỏ hơn sợi tóc con người, các lát cắt này được gắn lên một chiếc bàn trượt sau đó được nhuộm màu để có thể nhìn thấy được các cấu trúc tế bào.

Dự án diễn ra trong hơn 10.000 giờ liên tục chỉ để thu thập dữ liệu, một quá trình lắp ráp kỳ công của hơn 7.400 hình ảnh phần mô riêng lẻ cùng với khéo léo để sắp xếp sự xô lệch, vết rách hay vết rách rời ra của mỗi hình ảnh sao cho tạo thành một khối 3D nhất quán.

Ngọc Dương (T/h)